Η Έξοδος από την κρίση απαιτεί νέα πρότυπα πολιτικών: Ιωάννης Καποδίστριας. Ένα πρότυπο Κυβερνήτη.

Γράφει ο Επαμεινώνδας Ε. Πανάς, συντ. Καθηγητής Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών

«Αρνούμαι να εγγίσω μέχρι και του οβολού τα δημόσια χρήματα, ενώ ευρισκόμεθα εις το μέσον ερειπίων και ανθρώπων βυθισμένων εις εσχάτην πενίαν»

Ιωάννης Καποδίστριας

Στην Αμερική οι πολίτες, οι ακαδημαϊκοί δάσκαλοι και οι ιστορικοί, αξιολογούν και βαθμολογούν μεταξύ τους, τους Προέδρους των ΗΠΑ. Φυσικά, αναγνωρίζεται η σημαντικότητα των απόψεων των ιστορικών, αλλά ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει και το πώς βλέπουν και αξιολογούν οι πολίτες τους Προέδρους. Η βαθμολόγηση των Προέδρων αποτελεί έναν τρόπο ιστορικής μνήμης.

Οι μεγάλοι Πρόεδροι κρατών ή οι ηγέτες έκαναν τομές που άλλαξαν το τοπίο της χώρας και την έβαλαν σε μία νέα τροχιά. Αυτό δεν είναι εύκολο να το πετύχει ένας ηγέτης. Αλλά επίσης αυτό καθορίζει την ειδοποιό διαφορά που ξεχωρίζει και διακρίνει έναν μεγάλο ηγέτη.

Όσον αφορά τώρα στη χώρα μας, η σημερινή τροπή των πραγμάτων επιβάλλει να ξαναθυμηθούμε κάποιους ηγέτες που διακρίθηκαν για τις ηγετικές τους ικανότητες, αλλά και τις ηθικές τους αρετές.

Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία μας, που τα Μνημόνια, όσο κι αυτό δεν το έχουμε ακόμη αντιληφθεί, έρχονται να μας επιβάλλουν τους όρους όχι μόνο της δικής μας ζωής, αλλά και των μελλοντικών γενεών.

Έχουν περάσει εκατόν ογδόντα έξι χρόνια από την δολοφονία του πρώτου Κυβερνήτη του Ελληνικού Κράτους, του Ιωάννη Καποδίστρια, και σήμερα που η χώρα μας βιώνει μια από τις χειρότερες κρίσεις της, προβάλει η «αγία» μορφή του ως υπόδειγμα σωστού Κυβερνήτη. Η αποστολή του ήταν πραγματικά δραματική. Ο Ι. Καποδίστριας έπρεπε να δημιουργήσει κράτος έχοντας μπροστά του μόνο ερείπια. Η χώρα ήταν χωρίς διοίκηση, χωρίς θεσμούς, χωρίς πόρους, με προβλήματα εσωτερικά και εξωτερικά, με στίφη αστέγων και πεινασμένων Ελλήνων. Φυσικά, αυτά ήταν μερικά μόνο από τα επιφανειακά και ορατά προβλήματα της χώρας.

Οι φιλαρχίες, οι εμπάθειες, οι εθνικές ραδιουργίες και παρεμβάσεις αποτελούσαν τα μόνιμα προβλήματα. Ο ξένος παράγοντας (Άγγλοι, Γάλλοι, Γερμανοί, Ρώσοι), καθένας για τα δικά του συμφέροντα καταπολεμούσε το σχηματισμό εθνικής ενότητας. Όταν όμως δεν εξασφαλίζονται συνθήκες εύρωστης εθνικής ενότητας απέναντι στη δράση των ξένων θελήσεων, δύσκολα δημιουργείται κράτος ισχυρό και εθνικό.

Ο ξένος παράγοντας πάντοτε εύρισκε πρόθυμους «Έλληνες» που θα συνέβαλαν στην καταστροφή της εθνικής ενότητας. Το σημαντικότερο σε όλη την ιστορική διαδρομή της χώρας ήταν ότι αργά ή γρήγορα αποκαλύπτονταν ότι οι καταστροφικές ενέργειες για εθνική ενότητα γινόντουσαν από Έλληνες που μονίμως έμεναν ατιμώρητοι.

Στο σημείο αυτό πρέπει να επισημανθεί η ενωτική διάσταση της φιλοσοφίας του Ι. Καποδίστρια. Ο Ιωάννης Καποδίστριας, έρχεται μετά από 400 χρόνια τουρκοκρατίας, να δημιουργήσει κάτω από αυτά τα σκληρά δεδομένα Κράτος.

Είναι άκρως ενδιαφέρον να παρουσιάσουμε τις πραγματικές σκέψεις του Καποδίστρια για την εξέγερση της Επανάστασης του 1821. Στο «Ιστορικόν Αρχείον Διονυσίου Ρώμα» Τομ. Α (1901-1906) υπάρχουν οι τρεις επιστολές του Ι. Καποδίστρια προς τον επτανήσιο Διονύσιο Ρώμα, επιφανή Ζακυνθινό πατριώτη και μέλος της Φιλικής Εταιρείας. Από τις τρεις επιστολές η πιο σημαντική και αποκαλυπτική φαίνεται ότι ήταν η δεύτερη επιστολή, όπου απευθυνόμενος στον Δ. Ρώμα ο Ι. Καποδίστριας γράφει:

«… Ζητείτε, Κόμη μου, οδηγίας από εμέ. Από ποιον; Από εμέ ως ιδιώτην, ή από εμέ ως δημόσιον άνθρωπον; Δεν πρέπει να συγχέωνται αι δύο αυταί ιδιότητες. Είναι ολίγον εκείνο, το οποίον δύναμαι ως δημόσιος άνθρωπος· περί τούτου έχετε ήδη απόδειξιν. Δεν δύναμαι να πράξω περισσότερον. Εάν μου ήτο δυνατόν, θα το έπραττον, χωρίς να παραστή ανάγκη ωθήσεων και προτροπών ουδαμόθεν. Το αυτό λέγω και περί του μέλλοντος. Οσάκις δυνηθώ να ωφελήσω την κοινήν πατρίδα, θα το πράξω με όλην μου την ψυχήν. Η υπόθεσις της Πατρίδος είναι και θα είναι πάντοτε υπόθεσις ιδική μου. Η ιερωτέρα καθώς και η προσφιλεστέρα πάσης άλλης».

Παρατηρούμε ότι από την αρχή ο Ι. Καποδίστριας ξεκαθαρίζει τη θεσμική του ιδιότητα στην Πετρούπολη, έτσι ώστε να μη δημιουργηθούν παρερμηνείες, τη στιγμή μάλιστα που οι σχέσεις Καποδίστρια – Τσάρου δεν ήταν οι καλύτερες.

Η συνέχεια της επιστολής του Καποδίστρια δείχνει τον πατριωτισμό του, αφού ο Καποδίστριας θεωρεί ότι ο αγώνας της ανεξαρτησίας είναι γνήσιο έργο μόνο των Ελλήνων:

«Ως ιδιώτης δεν δύναμαι να έχω ειμή μίαν μόνην γνώμην, αυτήν εκείνην ην υμείς έχετε. Σκεφθήτε εξ άλλου ότι η αναγέννησις και η αληθής ανεξερτησία ενός λαού δεν δύναται να είναι ειμή το μόνον και ίδιον έργον του. Η εξωτερική βοήθεια δύναται να την στερεώση, ουδέποτε να την δημιουργήση. Αι ημέτεραι Ιονικαί ατυχίαι καταδεικνύουν αρκετά την μεγάλην αυτήν αλήθειαν. Αν η ημετέρα ανεξαρτησία δεν προήρχετο εκ περιπτώσεων αλλοτρίων και εξωτερικών, αι αλλότριαι και εξωτερικαί περιστάσεις δεν ήθελον μας την αρπάσει. Τώρα λοιπόν εις την μεγάλην επιχείρησιν περί ης πρόκειται, αν είναι αρκετά τα μέσα, αν η ενότης μεταξύ των ανθρώπων οίτινες θα τα διαχειρισθούν, είναι αληθής και ειλικρινής και αδιάλυτος – έσται με την ευλογίαν του Θεού – και η υπόθεσις θα ευδοκιμήση».

Μέσα σε αυτές τις γραμμές ο Ι. Καποδίστριας έχει αναδείξει το ζήτημα της ανεξαρτησίας, υποστηρίζοντας ότι αυτό είναι έργο του Ελληνικού λαού, η εξωτερική βοήθεια μπορεί να στερεώσει όχι όμως να δημιουργήσει την ανεξαρτησία, και τέλος αναφέρεται στην εθνική ενότητα πιστεύοντας ότι αν αυτή είναι ειλικρινής τότε ενδέχεται να επιταχυνθεί η ανεξαρτησία.

Όταν πλέον ο Ι. Καποδίστριας έγινε ο πρώτος Κυβερνήτης της Ελλάδας κάτω από απερίγραπτες δυσμενείς συνθήκες, τότε απέναντί του υψώθηκαν τεράστια εμπόδια που οφείλονταν στον ανταγωνισμό του ξένου παράγοντα, στις φατρίες και τα έντονα πάθη. Σ’ αυτές τις τόσο δύσκολες για τη χώρα μας στιγμές, καλείται ο Ι. Καποδίστριας να ανασυγκροτήσει από την ανυπαρξία το Ελληνικό Κράτος διαθέτοντας την εμπειρία και τις κατάλληλες γνώσεις που είχε αποκτήσει στην Ευρώπη, γνώστης του επιτυχημένου μέχρι σήμερα Συντάγματος της Ελβετίας. Ο Ι. Καποδίστριας θεωρείται ακόμα και σήμερα, ως «Ο πρώτος πολίτης της Ελβετίας», έχοντας σώσει από διαμελισμό και πτώχευση, και την ηττημένη Γαλλία, το 1815. Όταν, το 1816 ο Τσάρος της Ρωσίας του ζήτησε να γίνει Υπουργός Εξωτερικών της Ρωσίας θεωρώντας ως μεγαλύτερο προνόμιο την Ελληνική καταγωγή του, απάντησε στον Τσάρο:

«Μεγαλειότατε δέχομαι, με τον όρο να μην γίνω υπήκοος, αλλά να είμαι υπάλληλός σας».

Όμως εκτός από τις περγαμηνές του και τα επιτεύγματά του στον Ευρωπαϊκό χώρο, ο Ι. Καποδίστριας είχε έντονο το αίσθημα της θυσίας. Δεν δέχθηκε αμοιβή, ως Κυβερνήτης, αλλά υποθήκευσε ακόμη και τα κτήματά του στην Κέρκυρα σε Έλληνα εφοπλιστή, προκειμένου να φέρει δύο καραβιές τροφή στον πεινασμένο ελληνικό λαό.

Άραγε, τι σχέση και ποιες ομοιότητες έχουν οι σημερινοί πολιτικοί μας με αυτό το πρότυπο Κυβερνήτη που λεγόταν Ι. Καποδίστριας;

Υπάρχουν κάποιοι πολιτικοί που να γνωρίζουν έστω την ύπαρξη αυτού του ιστορικού προτύπου;

Ή μήπως να θυμηθούμε τον λόγο του πρώην πρωθυπουργού Παναγιώτη Κανελλόπουλου, ο οποίος στα εγκαίνια του εκλογικού κέντρου του Λαϊκού Κόμματος κατήγγειλε ότι:

«… Ηγέτες και Πρωθυπουργοί κατασκευάζονται στα παρασκήνια χωρίς ανάδειξη εις τον ελεύθερο στίβο της πολιτικής ζωής… Τον αρχηγόν της ΕΡΕ (εννοεί τον Καραμανλή) έφεραν εις την αρχήν δυνάμεις ξέναι προς το Κοινοβούλιον κινηθείσαι επί μήνας εις τα παρασκήνια…»

Ο δε Σ. Μαρκεζίνης μιλώντας, τον Απρίλιο του 1958, στην πλατεία Συντάγματος είπε:

«…. Αναβιούν η ξενοκρατία και η ξενοδουλεία της Οθωνικής περιόδου».

Για να έρθουμε και στην μεταπολίτευση να θυμηθούμε στην ομιλία του Ανδρέα Παπανδρέου στις 9/11/1983 όταν ήταν και πρωθυπουργός που έλεγε:

«… η Ελλάς το 1947 έγινε προτεκτοράτο των ΗΠΑ, ενώ προηγουμένως ήταν της Μ. Βρετανίας…».

Ή πρέπει να θυμηθούμε τη δήλωση του πρώην υπουργού της ΝΔ, Γ. Σούρλα, ο οποίος μιλώντας στο Συνέδριο της ΝΔ (23/4/1994) κατήγγειλε ότι

«… ισχυροί οικονομικοί παράγοντες έχουν καθυποτάξει την πολιτική ζωή του τόπου … και με τον έλεγχο των ΜΜΕ ανεβοκατεβάζουν Κυβερνήσεις…».

Δυστυχώς μέχρι σήμερα οι πολιτικοί μας δεν ακολούθησαν το πρότυπο του Ι. Καποδίστρια και μάλιστα έχοντας τελείως διαφοροποιηθεί αντί να ασχολούνται με πατριωτικές δημιουργικές πολιτικές διάλεξαν πολιτικές που οδήγησαν τη χώρα στην καθολική χρεοκοπία.

Και κάτι άλλο: το 1831 δολοφονείται ο Ι. Καποδίστριας, γεγονός που ίσως σχετίζεται με κάποιες σκοπιμότητες για τα συμφέροντα των ξένων δυνάμεων, που μέχρι σήμερα επιδιώκουν για το Ελληνικό κράτος να μην έχει τη δική του αυτονομία. Φυσικά, και οι πολίτες έχουν ευθύνη. Ο Ι. Καποδίστριας δολοφονήθηκε όμως το πρότυπό του έχει ενσωματωθεί στην ψυχή του Έθνους. Ο Ελβετός φιλέλληνας Εϋνάρδος απευθυνόμενος προς την Ευρώπη είπε για τον Καποδίστρια:

«Ο Έλλην Κυβερνήτης ήτο τύπος αρχαϊκός. Αυστηρός, ακέραιος, απαράμιλλος εις χρηστότητα και πάντοτε ανεπίδεικτος. Περιεφρόνει τας επικρίσεις όταν ήσαν άδικοι, διέθεσεν όλην την περιουσίαν του διά την Ελλάδα και επεδίωκε καρτερικώς τα σχέδιά του διά την πρόοδόν της. Ουδέποτε άνθρωπος επροικίσθει με περισσοτέρας εξόχους ιδιότητας. Πνευματώδης, πολυμαθής, φιλοπονώτατος, σπανίας ευθύτητος, απερίττων ηθών, αφελής και απηλλαγμένος οιήσεως, συνήνωνεν εις όλας τας αρετάς αυτάς και την απέραντον πίστιν του εις την Θείαν Πρόνοιαν». (Άρθρο στη Moniteur General de France 27-10-1831)

Προκειμένου οι Έλληνες να απαλλαγούν από τα Μνημόνια σήμερα χρειάζονται ίσως κάποιο νέο Ι. Καποδίστρια προκειμένου να φέρει σε πέρας την κάθαρση της μεγάλης τραγωδίας των Μνημονίων. Πηγή

Advertisements
This entry was posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΙΣΤΟΡΙΑ, ΠΟΛΙΤΙΚΗ and tagged , , , , , , , . Bookmark the permalink.

One Response to Η Έξοδος από την κρίση απαιτεί νέα πρότυπα πολιτικών: Ιωάννης Καποδίστριας. Ένα πρότυπο Κυβερνήτη.

  1. Ο/Η Δημήτριος Αναστασιάδης λέει:

    Ούδέν σχόλιον! Πρός τί;

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s