Category Archives: ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ

Συνοικία Μανιάτικα (Αγία Σοφία Πειραιώς)

Τόσο τα «βαρκαδιάτικα» όσο και τα «αχθοφορικά» δικαιώματα (κέρδη) περιορίζονταν καθώς ο ρόλος τους περιθωριοποιείτο. Οι Μανιάτες πλέον μορφώνονταν, πολλοί έμποροι και επιστήμονες είχαν αναδειχθεί από τους κόλπους τους. Είχαν την δυνατότητα να καταλάβουν σημαντικές θέσεις στην διοίκηση του Οργανισμού από τις οποίες στη συνέχεια στήριζαν τους συμπατριώτες τους. Η περίφημη φράση που είχε επικρατήσει στον Πειραιά σχετικά με το λιμάνι και τους Μανιάτες, φαίνεται πως ακόμα και σήμερα παραμένει στον Πειραιά δημοφιλής «Εγεννήθη άρρεν, κρατήσατε θέσιν!». Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΙΣΤΟΡΙΑ, ΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Μάνη | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Το καρσάνικο κέντημα και καρσάνικη βελονιά εμπνέουν σύγχρονους καλλιτέχνες

Κάτι που ίσως δεν γνωρίζουν πολλοί είναι ότι κι ένας άντρας, ο Αργύρης Σταύρακας, ανάπηρος πολέμου, δαιμόνιος έμπορος και μεσίτης, έμαθε επίσης να κεντάει με την πειθώ της Μαρίας. «Ίσως είναι από τις σπάνιες περιπτώσεις στην παγκόσμια λαογραφία που έχουμε έναν άντρα κεντηστή, ο οποίος δημιούργησε καταπληκτικά θέματα που τα γνωρίζουμε ως σχέδια και μοτίβα του ‘Κουτσαργύρη’. Όλη αυτή η ιστορία ενέπνευσε πολλούς καλλιτέχνες και ακόμα κάτι άλλο, ότι οι γυναίκες της Καρυάς, που είναι ένα ορεινό χωριό σ’ ένα μικρό νησί, τη Λευκάδα, κατάφεραν μέσα από το κέντημα να χειραφετηθούν. Γιατί τα κεντήματα έγιναν ανάρπαστα, υπήρχαν παραγγελίες από το παλάτι, ακόμα και από το εξωτερικό, με αποτέλεσμα αυτές οι γυναίκες να συνεισφέρουν στο οικογενειακό εισόδημα και να αποκτήσουν ενός είδους χειραφέτηση για την εποχή -έως και σήμερα μπορώ να πω», πληροφόρησε το ΑΠΕ- ΜΠΕ η Χ. Σαΐτη, η οποία κατά τη διάρκεια της έκθεσης θα εκπονεί εκπαιδευτικά προγράμματα για όλες τις ηλικίες και για ΑμεΑ. Από αυτά θα προκύψει ένα σπονδυλωτό ομαδικό έργο μεταβλητών διαστάσεων, που θα τοποθετηθεί σε δημόσιο χώρο στη Λευκάδα, ως εικαστική παρέμβαση και φόρο τιμής στην καρσάνικη βελονιά. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Λευκάδα | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Τα τάματα στον Αϊ Γιώργη των Ανωγειανών βοσκών

Η σχέση αυτή των βοσκών με τον Αϊ Γιώργη, συνεχίζεται μέχρι σήμερα, με τους Ανωγειανούς κτηνοτρόφους, να έχουν γίνει αποδέκτες της πίστης των προγόνων τους, και τώρα με τη σειρά τους να την περνούν στα παιδιά τους, επισημαίνοντας το πόσο σημαντικό είναι να επικαλούνται τον Άγιο, να τον επισκέπτονται και να εναποθέτουν και πάνω του, πέρα του προσωπικού τους δύσκολου αγώνα την εξέλιξη τους και την πορεία τους. Βοσκοί, συμμετέχουν στις ειδικές λειτουργίες και αγρυπνίες που τελούνται και είναι μόνο για αυτούς, συμμετέχουν με πολύ, όπως καταμαρτυρούν στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, θέρμη στις γιορτές του Αγίου, ενώ αρκετοί αφιερώνουν τα κρητικά τους μαχαίρια στην εικόνα του Αγίου μέσα στην εκκλησία. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, Κρήτη, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Η τέχνη της ονυχοκομίας (μανικιούρ) και η εισαγωγή της στην Ελλάδα

Τα πράγματα δεν ήταν απλά για τα λαϊκά στρώματα. Το 1932 μέχρι και έγκλημα έγινε γιατί ένας νεαρός 18 ετών έκανε μανικιούρ! Τον σκότωσε ο 22χρονος αδελφός του, καθεκλοποιός στο επάγγελμα, δηλαδή καρεκλάς, διότι θεωρούσε ότι ήταν ένδειξη ηθικού ξεπεσμού! Εν πάση περιπτώσει, τα πράγματα εξομαλύνθηκαν, το επάγγελμα άνθισε και μία στατιστική της δεκαετίας 1930 βεβαιώνει ότι προς τα τέλη της περίπου 400 μανικιουρίστες απασχολούνταν στα κομμωτήρια κάνοντας χρυσές δουλειές.
Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Ν. Αττικής | Tagged , , , , , , , | Σχολιάστε

Ελευσίνα: Το έθιμο των Πολυσπορίων σήμερα στο εκκλησάκι της Παναγίας

Το έθιμο, που παίρνει το όνομα του από την συγκεκριμένη περίοδο του χρόνου, τα μισά δηλαδή της σποράς, φανερώνει πως οι ντόπιοι απέδωσαν στην Παναγία το ρόλο της Θεάς Δήμητρας, συνδέοντας τις δύο ιστορικές περιόδους της πόλης. Συνέχεια

Posted in ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ, ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Ν. Αττικής | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Αποκαλυπτήρια της μεγαλύτερης Ποντιακής λύρας που κατασκευάστηκε ποτέ

Την περασμένη Κυριακή, παρουσία αρκετού κόσμου, στην Κοινότητα Πεντάβρυσου του Δήμου Εορδαίας, πραγματοποιήθηκε η εκδήλωση των αποκαλυπτηρίων της μεγαλύτερης Ποντιακής λύρας που κατασκευάστηκε ποτέ και θα κοσμεί την πλατεία του χωριού. Συνέχεια

Posted in ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ, ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Ν. Κοζάνης | Tagged , , , | Σχολιάστε

Τα αρχαία πατητήρια του Ηρακλείου σε έντεκα νέες διαδρομές

Τεκμήρια αυτής της ιστορίας υπάρχουν πολλά. Από το Μινωικό πατητήρι στο Βαθύπετρο της περιοχής των Αρχανών – το αρχαιότερο που έχει βρεθεί μέχρι τώρα – μέχρι τα λαξευτά πατητήρια στο Καταλαγάρι και στον Πρινιά, τα ίχνη της μακράς πορείας που έχει διανύσει ο κρητικός οίνος μέχρι σήμερα είναι διάσπαρτα στο νησί.
Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, Κρήτη, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , | Σχολιάστε

9ο Αντάμωμα Δεροπολιτών στις 19 Νοεμβρίου στην Πάρνηθα

Ο Χορευτικός και Πολιτιστικός Σύλλογος Δερόπολης ιδρύθηκε το 2013 με σκοπό τη διάσωση και τη διάδοση της πολιτιστικής κληρονομιάς της Δερόπολης κι εν γένει της Βορείου Ηπείρου. Συνέχεια

Posted in Βόρεια Ήπειρος, ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ, ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Οι Καρυάτιδες της Λευκάδας

Παρ’ όλες τις σκληρές συνθήκες, οι γυναίκες επιδίωκαν να δουλεύουν στις αλυκές. Εξασφάλιζαν χρήματα για τις ανάγκες του σπιτιού, καθώς και το πολύτιμο αλάτι της χρονιάς, που ήταν απαραίτητο για τις ελιές, το τυρί, την κτηνοτροφία, το πάστωμα των ψαριών. Οι ανύπαντρες δούλευαν για να φτιάξουν τις προίκες τους. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Λευκάδα | Tagged , , , , , | Σχολιάστε

Σαρακατσάνικη παράδοση: Ο Φλάμπουρας

Ο φλαμπουριάρης, δηλαδή φύλακας του φλάμπουρα, οριζόταν κάποιος νεαρός με μάνα και πατέρα που είτε ήταν αδελφός του γαμπρού ή αδελφικός του φίλος. Την Παρασκευή πριν βασιλέψει ο ήλιος ξεκινούσε η διαδικασία του ραψίματος και την συνέχιζαν ελεύθερες κοπέλες. Το πανί του φλάμπουρα κρατούσαν τέσσερα ανύπαντρα κορίτσια κι έριχναν επάνω λουλούδια και ζαχαρωτά. Για το ράψιμο του φλάμπουρα χρησιμοποιούνταν πάντα συμβολικά τρία βελόνια και τρεις κλωστές χρώματος λευκού, κόκκινου και γαλάζιου. Όταν τελείωνε η κλωστή του ενός βελονιού χρησιμοποιούνταν το άλλο βελόνι. Ο αριθμός των βελονιών συμβολίζει την Τριαδικότητα και αποτελεί ακόμη ένα στοιχείο για την θρησκευτική λατρεία των Σαρακατσάνων.
Το εθιμοτυπικό του Σαρακατσάνικου Γάμου αποτελεί ένα είδος στρατιωτικής επιχείρησης με το «ψίκι» του γαμπρού για το πάρσιμο της νύφης (απαγωγής) κι αυτό αντανακλάται στα μιμητικά δρώμενα του γάμου όπου εμπεριέχεται απαγωγή «νύφης» που μας παρεπέμπει στη μυθολογία με την απαγωγή της Περσεφόνης. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , , , | Σχολιάστε