Category Archives: ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ

«Ξετυλίγοντας το νήμα» στο Μουσείο Υφαντικής της Μονής Μαλεβιζίου

Χώροι σαν το Μουσείο της Μονής φανερώνουν τη βούληση του Δήμου Μαλεβιζίου να περισώσει και να διαφυλάξει με σεβασμό αυτή την πτυχή του λαϊκού πολιτισμού της Κρήτης, αλλά και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις ώστε αυτή η τέχνη να μεταβιβαστεί στις επόμενες γενιές μέσα από ανάλογες δράσεις και εκπαιδευτικά προγράμματα. Συνέχεια

Posted in ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ, ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, Κρήτη, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ | Tagged , , | Σχολιάστε

Ιστορικές παραδοσιακές στολές στο Μουσείο Ανθηρού των Αγράφων

Δύο ιστορικές παραδοσιακές στολές πρόσθεσε στη συλλογή του το Εκκλησιαστικό και Λαογραφικό Μουσείο Ανθηρού στα Άγραφα. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Τρίκαλα | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Τι ήταν η μουγκρινάρα;

Αφού κοβόταν ίσια στην μέση ένα σταμνί, εφάρμοζαν και εδώ ένα δέρμα σε όλη την ανοιχτή επιφάνεια, και το έδεναν πάλι με δερμάτινο κορδόνι, για να κρατιέται καλά τεντωμένο. Ο κέρινος σπάγκος όμως της γουργούρας ήταν εξωτερικός, δηλαδή ο κόμπος για κόντρα ήταν μέσα από την τρύπα που είχε περάσει στο κέντρο. Και εδώ ο ήχος έβγαινε με τον ίδιο τρόπο, δηλαδή δια της τριβής με το τράβηγμα με βρεγμένα χέρια, και το σταμνί ήταν το ηχείο. Η γουργούρα βέβαια αν είχε μακρύ τεντωμένο σπάγκο σε πολλά μέτρα απόσταση, και από την άλλη ο σπάγκος αν είναι ενωμένος κατάλληλα με μια μουγκρινάρα, μπορούσε το σύστημα να λειτουργήσει και σαν τηλέφωνο, και να μεταφέρει και ανθρώπινη φωνή! Το ίδιο θα μπορούσε να γινόταν τηλέφωνο, και με δυο μουγκρινάρες που ο σπάγκος είναι εξωτερικός, και μιλάνε δυο άτομα μέσα στο εσωτερικό των δυο σταμνιών. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, Κρήτη, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Ο αρμενικός χορός μπατολά και ο ποντιακός πατούλα δείχνουν πώς επηρεάστηκαν από τη συνύπαρξή τους οι δύο λαοί

Στη μελέτη για τους ποντιακούς χορούς, ο Αμερικανός μουσικολόγος Ντέιβιντ Κιλπάτρικ αναφέρεται και στους ταμζαρά και πατούλα, σημειώνοντας μεταξύ άλλων ότι εκτός της ποντιακής υπάρχει και η τουρκική εκδοχή του χορού, με πολλές παραλλαγές που είναι άγνωστες στους Πόντιους. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Πόντος | Tagged , , , , | Σχολιάστε

Οι ανεμόμυλοι της Ιθάκης

Σε ολόκληρη την Ιθάκη υπήρχαν συνολικά 31 ανεμόμυλοι. Οι ανεμόμυλοι είχαν το δικό τους όνομα το οποίο το έπαιρναν από το όνομα του ιδιοκτήτη τους ή από την περιοχή στην οποία ευρίσκοταν. Ορισμένοι ανεμόμυλοι λειτούργησαν μέχρι το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου και σιγά σιγά άρχισαν να φθείρονται και να καταστρέφονται. Σε πολλές περιπτώσεις οι ιδιοκτήτες τους, τους τους κατεδάφιζαν για να πουλήσουν την πέτρα τους, πραγματοποιώντας ένα πολιτιστικό έγκλημα, σ’ αυτά τ’ ανεπανάληπτα μνημεία του λαϊκού πολιτισμού μας. Σήμερα ο μόνος ανεμόμυλος που διατηρείται σε σχετικά καλή κατάσταση είναι ο ανεμόμυλος στην Παναγιά στη σκάλα. Μακάρι να ευαισθητοποιηθεί η Τοπική Αυτοδιοίκηση ή ο ιδιοκτήτης του μύλου και να διατηρηθεί σαν λαογραφικό μνημείο. Συνέχεια

Posted in Ανεμόμυλοι, ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, Ιθάκη, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , , , , , | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Οι ανεμόμυλοι της Ιθάκης

Στις «κολόνες» του Ολύμπιου Δία

Ο στυλίτης δεν ήταν στοιχειό. Ήταν ένας ασκητής που είχε στήσει τη σκήτη του πάνω σε δύο στύλους. Έριχνε μ’ ένα σκοινί το καλάθι του και οι Αθηναίοι έβαζαν μέσα φαγητό και νερό. Λένε πως και ο ίδιος κατέβαινε και ξανανέβαινε στον στύλο. Στον ένα και πλέον αιώνα της ύπαρξής της, η σκήτη φιλοξένησε και άλλους ασκητές. Το παράξενο κτίσμα, ερειπωμένο πλέον, κατεδαφίστηκε περί το 1870. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΑ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Ν. Αττικής | Tagged , , , , , , , , | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Στις «κολόνες» του Ολύμπιου Δία

Εορτή Αγίου Πνεύματος: Ήθη και έθιμα από όλη την Ελλάδα

Ανήμερα του Αγίου Πνεύματος αναβιώνει στη Σίφνο ένα από τα ομορφότερα ελληνικά έθιμα! Μετά από παράδοση 10 χρόνων, και φέτος το νησί αναβιώνει την επικοινωνία του δικτύου των αρχαίων πύργων-φρυκτωριών & ακροπόλεων της Σίφνου (6ου έως 3ου π. Χ. αι.), μέσω καπνού και κατόπτρων, των οποίων χρήση για αυτό τον σκοπό έγινε για πρώτη φορά πριν από δυόμισι χιλιάδες χρόνια. Συνέχεια

Posted in Γρεβενά, ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, Ν. Αιτωλοακαρναίας, Ν. Δράμας, Ν. Ροδόπης, Σέρρες, Σίφνος, Τρίκαλα | Tagged , , , , , , , , , , , , , , , , , | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Εορτή Αγίου Πνεύματος: Ήθη και έθιμα από όλη την Ελλάδα

Μέζαπος Μάνης: Το άγριο λημέρι του μονόφθαλμου πειρατή Νικολού Σάσσαρη που έτρεμαν οι Τούρκοι

Ο Μονομάτης πειρατής ήταν ο Νικολός ο Σάσσαρης, ο οποίος με τη φελούκα όργωνε τις θάλασσες κι αυτός ήταν που κατέλαβε πλοίο πλησίον της Μεθώνης και το οδηγούσε στη Μάνη. Συνάντησε όμως, τον προβλεπτή του βενετικού στόλου και εγκατέλειψε τη λεία του. Ο Μονομάτης για να γλιτώσει από τον Βενετικό στόλο κατεύθυνε την πορεία του για τη Μάνη, όπου συναντήθηκε με τούρκικο πλοίο. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ, ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΘΡΥΛΟΙ, Μάνη | Tagged , , , | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Μέζαπος Μάνης: Το άγριο λημέρι του μονόφθαλμου πειρατή Νικολού Σάσσαρη που έτρεμαν οι Τούρκοι

Της Αναλήψεως: Το πρώτο μπάνιο και η μαλλιαρή

Σύμφωνα πάντα με την παράδοση, η Πέμπτη της Αναλήψεως είναι η ημέρα κατά την οποία οι ψυχές των νεκρών, ακόμα και των αμαρτωλών που ήταν στην Κόλαση και από την ημέρα του Πάσχα, της Ανάστασης, ήταν ελεύθερες να κυκλοφορούν στη γη, ανάμεσα στους ζωντανούς και τους οικείους τους, με την Ανάληψη του Χριστού πρέπει να γυρίσουν στον τόπο τους. Είναι πικραμένες γι’ αυτό, αλλά οι δικοί τους τις βοηθούν να βρουν ήσυχα και με ευχαρίστηση τον δρόμο τους. Πάνε στα νεκροταφεία και ανάβουν κεριά στους τάφους και στα χωριά συγκεντρώνονται οι γείτονες στα σπίτια των ανθρώπων που έχουν νεκρούς και κάθονται σιωπηλοί με τα κεριά στο χέρι, ανάβουν κεριά στα παράθυρα, φτιάχνουν κόλλυβα και πίτες και μοιράζουν φαγώσιμα, κάνουν φιλανθρωπίες, για τη συγχώρηση και ανάπαυση των νεκρών τους. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , , | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο Της Αναλήψεως: Το πρώτο μπάνιο και η μαλλιαρή

«Πηνελόπη Gandhi»: το νήμα του αργαλειού που υφαίνει το σχέδιο του μέλλοντος

Πριν από 25-30 χρόνια έβαλε στόχο να αναβιώσει την υφαντική τέχνη στην Κρήτη και στην Ελλάδα και τα κατάφερε. Μέσα από την Αποστολή «Πηνελόπη Gandhi» (ένα όνομα που βγαίνει από την ομηρική ηρωίδα και τον Ινδό ηγέτη, που γνώριζε από υφαντική) του Πανεπιστημίου των Ορέων στην Κρήτη, δεν εξασφαλίσθηκε μόνο η συνέχεια μιας τεχνικής που πήγαινε να χαθεί, αλλά έγινε και η ανανοηματοδότηση του εργοχείρου. Αυτό σημαίνει ότι βρέθηκαν γυναίκες έτοιμες να ξαναμάθουν την τέχνη, διότι μέσα από αυτήν ανέκτησαν τη σύνδεση με παλαιά πράγματα: «Οταν ξεκινήσαμε την προσπάθειά μας υπήρχαν ακόμα αυτές οι παλιές Κρητικές που σήμερα έχουν όλες πια πεθάνει. Στα μάτια μου οι γνώσεις τους απάρτιζαν μια “Βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας’’. Ηξεραν τα πάντα για όλα τα έργα των χεριών, το μαγείρεμα, το νοικοκυριό, τη φύση, τα δένδρα, τα λουλούδια, τα αστέρια, για τα οποία εμείς σήμερα δεν έχουμε ιδέα», λέει η κ. Τερζάκη. Συνέχεια

Posted in ΕΛΛΑΔΑ, ΕΛΛΑΣ, Κρήτη, ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ | Tagged , , , , , | Δεν επιτρέπεται σχολιασμός στο «Πηνελόπη Gandhi»: το νήμα του αργαλειού που υφαίνει το σχέδιο του μέλλοντος